Je hebt drie consultants op een kritiek project. Ze kennen het systeem. Ze weten waar de documentatie tekortschiet. Ze hebben de workarounds bedacht.
En dan kondigt er één zijn vertrek aan.
Matthias Eraly, CEO van ElmosExpert Try & Hire, ziet dit scenario regelmatig. IT-managers die afhankelijk zijn geworden van externe kennis. En die pas nadenken over interne opbouw als het te laat is.
Bij ElmosExpert zagen we dit patroon al vroeg: consultants die na verloop van tijd gevraagd werden om in dienst te treden bij de klant. Zo is het Try & Hire model ontstaan – een manier om intern op te bouwen via consultants die je eerst leert kennen.
Hoe je hier terechtkomt
Het begint onschuldig. Je hebt een project, te weinig mensen, geen tijd om aan te werven. Een consultant biedt de oplossing. Snel inzetbaar, direct productief.
Het project loopt door. De consultant blijft. Bouwt kennis op. Wordt onmisbaar.
Ondertussen groeit je interne team niet. Want de capaciteit is er toch? De consultant levert toch?
Tot die consultant zegt: ik ga iets anders doen. Of: mijn werkgever plaatst me ergens anders. En dan sta je daar. Met een gat in je team en kennis die de deur uitloopt.
Het kennisrisico
Consultants zijn per definitie tijdelijk. Ook al zitten sommigen er jarenlang.
Hun loyaliteit ligt bij hun werkgever, niet bij jou. Als er ergens een interessanter project wacht, zijn ze weg. Dat is geen ontrouw. Dat is het model.
Het probleem is niet de consultant. Het probleem is dat je bedrijfskritische kennis alleen bij consultants zit.
Een systeem dat niemand intern begrijpt, is een systeem waar je afhankelijk bent van externen. En afhankelijkheid is een risico.
De ideale balans
In gesprekken met IT-managers komt steeds dezelfde vraag: wat is een gezonde mix?
Een vuistregel: minimaal 60% intern, maximaal 40% extern. Dat geeft je flexibiliteit zonder afhankelijkheid.
Intern team voor de kern. De systemen die je bedrijf draaiende houden. De kennis die je niet kwijt wilt.
Extern voor flexibiliteit. Piekbelasting opvangen. Specialistische kennis inhuren. Nieuwe technologieën verkennen zonder direct aan te werven.
Die 40% mag ook Try & Hire zijn. Consultants die je leert kennen, en die je overneemt als de match klopt. Zo bouw je intern op zonder het risico van een directe mishire.
Signalen dat je te afhankelijk bent
Hoe weet je of je over die grens zit? Een paar signalen:
- Alleen consultants kennen bepaalde systemen. Als je interne mensen niet kunnen uitleggen hoe iets werkt, heb je een probleem.
- Je durft geen consultant te laten gaan. De angst dat kennis weglekt houdt je gegijzeld.
- Nieuwe interne medewerkers worden ingewerkt door consultants. Dat is omkering van hoe het hoort.
- Je team groeit niet, terwijl het werk toeneemt. Consultants vullen gaten die je nooit dicht.
Hoe je de balans herstelt
Herstel kost tijd. Maar het begint met erkenning.
Breng in kaart waar de kennis zit. Welke systemen worden alleen door externen begrepen? Dat zijn je risico’s.
Plan kennisoverdracht. Niet als de consultant vertrekt, maar nu. Documentatie, pair programming, shadowing.
Werf intern aan. Niet wachten tot de consultant weg is. Nu beginnen met opbouw. Try & Hire kan daarbij helpen: je bouwt het team op via consultants die je leert kennen en daarna overneemt.
Accepteer dat het duurder lijkt. Intern team kost meer dan consultants op papier. Maar tel het risico mee, en de rekening ziet er anders uit.
Tot slot
Consultants zijn waardevol. Ze brengen flexibiliteit, expertise, frisse blikken. Maar als je bedrijfskritische kennis alleen bij externen zit, heb je een probleem.
De vraag is niet: consultants of niet? De vraag is: hoeveel, en waar?
60% intern, 40% extern. Dat is een richtlijn. Niet als harde regel, maar als kompas.
Wil je sparren over de balans in jouw team? Neem contact op met ElmosExpert.
Matthias Eraly is CEO van ElmosExpert Try & Hire, gespecialiseerd in IT-staffing met focus op technische én culturele fit.

